سخن بميل خود گويند يا به تقليد امثال خود تا بمرتبهء كه بديهيات را انكار كنند چون مبدأ و معاد و معارف و معقول است . مراعات نفوس و نصفت بر خلق و احسان بر مساكين را تبذير مال و خفت عقل دانند و تمام ملكات و كمالاتشان از اين قبيل است . و اگر هم بعضى را حسن فطرت و قوت و ذهنى باشد و كلامى به حق شنوند بغلط روند و دانسته سليقه مستقيم خود را معوج كنند . قسم ديگر از عوام اواسط الناسند يا ادانى آنها سالم‌ترند از آنكه بمشاغل دنيوى مشغولند و بجهالت خود معترف اغلب صحبت از كسب و تجارت خود كنند و از اندازهء خود تعدى نجويند ( كلام حق گفتن از براى هر دو اين طايفه و فرقه بىحاصل است ) 9 اما خواص - يعنى ارباب علم آنها هم به تفاوتند بعضى قشر محضند و التفات بسخن اهل فقر و تصوف نكنند جز آنكه بعلتى باشد يعنى بملاحظهء بيم و اميد ! و بعضى ديگر كه قناعت به ظاهر محض نكنند و دم از معنويت زنند آنها هم به حسب مشرب مختلفند . 10 « به من گويند درويشان يكدل * كه شطرى هم نگار از وصف كامل » صوفى كسى است كه علم حقايق را بداند و آن معانى را در خود از قوه بفعل آورد مرشد از حق منصوب كسى است كه كليد قلوب را بدست او